ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢


ئۆڵمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢ (ناوی فەرمی: Games of the XXXI Olympiad)[١] پاڵەوانییەتییەکی یارییەکانی ئۆڵمپیادە کە کۆمەڵە یارییەکی وەرزشی لەخۆدەگرێت. ئەم ئۆلۆمپیادە لە شاری لەندەن پایتەختی بەریتانیا، لە ٢٧ ی تەممووزی ٢٠١٢ دەستی پێکرد و لە ١٢ەی ئابی ٢٠١٢ کۆتایی ھات.[٢][٣] لە پاڵەوانییەتییەکە لە ٢٠٤ وڵاتی جیاواز ١٠٬٧٦٨ ھەزار وەرزشوان بەشدارییان تێداکردووە.[٤] شارەکانی مەدرید، نیۆرک، مۆسکۆ، پاریس، لەندەن ئامادەی خۆیان نیشاندا بۆ میوانداریکردنی ئەم پاڵەوانییەتییە لە دوای دەنگدان شاری لەندەن بە ٥٤ دەنگ مافی میوانداریکردنی پێ بەخشرا. بۆ سێیەم جار ئەم پاڵەوانییەتییە لە شاری لەندەن بە ڕێوەچوو کە پێشتر لە ساڵەکانی ١٩٠٨، ١٩٤٨ میوانداریکردبوو.[٥] چەندین شوێنی بەمەبەستی بەڕێوەچوونی یارییەکان دروستکرد.

ئۆڵۆمپیادی هاوینەی ٢٠١٢
بە ئینگلیزی: Olympic Games London 2012
وەرزی وەرزشەکانی خول یان پێشبڕکێیارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە
دروشمInspire a Generation
وڵاتشانشینی یەکگرتوو
جێلەندەن
پۆتانی شوێن٥١°٣٢′١٩″N ٠°٠′٥٩″W
پاشکۆئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
لەدوای ئەوئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
ژمارەی چاپ30
کاتی ڕوودان١ی کانوونی دووەمی ٢٠١٢
ڕێکەوتی دەستپێکردن٢٧ی تەممووزی ٢٠١٢
ڕێکەوتی کۆتاییھاتن١٢ی ئابی ٢٠١٢
ڕووداوە بەرچاوەکان2012 Summer Olympics opening ceremony، 2012 Summer Olympics closing ceremony، London bid for the 2012 Summer Olympics
ڕێکخەرLondon Organising Committee of the Olympic and Paralympic Games
Officially opened byئێلیزابێتی دووەم
Oath made byMik Basi، Sarah Stevenson، Eric Farrell
بەختدارWenlock and Mandeville
ڕێکەوتی کردنەوە٢٧ی تەممووزی ٢٠١٢
بەرواری داخستنی فەرمی١٢ی ئابی ٢٠١٢
وێبگەhttps://olympics.com/en/olympic-games/london-2012
بەستەری وەسفکراوhttps://www.sports-reference.com/olympics/summer/2012/
Map

٨٦ ولات لە ٢٠٤ ولات بوونە خاوەنی یەکێک لە مەدالیاکانی ئۆڵمپیاد لە ناویاندا وەرزشوانانی ئەمریکا پلەی یەکەمیان وەرگرت لە بەدەست ھێنانی مەدالیاکان دوای ئەوەی توانیان ٤٦ مەدالیای زێر، و ١٠٤ مەدالیای گشتی بەدەست بھێنن. وەرزشوانانی چین پلەی دووەمیان وەرگرت بە بەدەست ھێنانی ٣٨ مەدالیای زێر و ٩١ مەدالیای گشتی. لەکاتێکدا وەرزشوانانی بەریتانیا وڵاتی خانەخوێ پلەی سێیەمیان بەدەست ھێنا بە بردنەوەی ٢٩ مەدالیای زێر و ٦٨ مەدالیای گشتی.[٦]

کاندید بوون

دەستکاری

لیژنەی ئۆڵۆمپی نێودەوڵەتی (IOC)، ١٥ی تەممووزی ٢٠٠٣ وەک دوایین وادا بۆ پێشکەشکردنی داواکاری بەمەبەستی وەرگرتنی مافی میواندارکردنی ئۆڵمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢ دیارکرد.[٧] نۆ شار ئامادەی خۆیان بۆ میواندارکردنەکە نیشاندا ئەوانیش: ھاڤانا، ئەستەنبوڵ، لایپزیگ، لەندەن، مەدرید، مۆسکۆ، شاری نیۆرک، پاریس.[٨] لە ١٨ی ئایاری ٢٠٠٤ دوای ئەنجامدانی ھەڵسەنگاندن سێ شاریان لە ڕکابەرییەکان دورخستەوە پێنج شاریان وەک گونجاوی بۆ بەڕێوەچوونی ئۆڵمپیادەکە دەستنیشانکران ئەوانیش: مۆسکۆ، پاریس، مەدرید، نیسۆرک، لەندەن بوون، لە ٦ی تەممووزی ٢٠٠٥ لە کۆبوونەوەی دیاریکردنی ولاتی خانەخوێ لە وڵاتی سەنگافوورر، مۆسکۆ لە خولی یەکەمی دەنگدان چووە دەرەوە، پاشان ئەمریکا لە خولی دووەم و مەدرید لە خولی سێیەمی دەنگدان چوونە دەرەوە. کێبڕکێکە لە نێوان لەندەن و پاریس بوو لە خولی ٤ و کۆتایی دەنگدان شاری لەندەن بە ٥٤ دەنگ توانی مافی میواندارکردنی ئۆڵمپیادەکە بەدەست بھێنێت بە جیاوازی تەنھا ٤ دەنگ لەگەڵ شاری پاریس.[٩]

ئەنجامی دەنگەکان
شار وڵات خولی ١ خولی ٢ خولی ٣ خولی ٤
لەندەن   شانشینی یەکگرتوو ٢٢ ٢٧ ٣٩ ٥٤
پاریس   فەڕەنسا ٢١ ٢٥ ٣٣ ٥٠
مەدرید   ئیسپانیا ٢٠ ٣٢ ٣١
نیویۆرک   ویلایەتە یەکگرتووەکان ١٩ ١٧
مۆسکۆ   ڕووسیا ١٥
Total ballots ٩٧ ١٠١ ١٠٣ ١٠٤

زۆرترین مێدالیا وەرگران بەپێێ وڵات

دەستکاری
پلە وڵات زێڕ زیو بڕۆنز کۆی گشتی
١   ویلایەتە یەکگرتووەکان ٤٦ ٢٩ ٢٩ ١٠٤
٢   چین ٣٨ ٢٧ ٢٣ ٨٨
٣   شانشینی یەکگرتوو ٢٩ ١٧ ١٩ ٦٥
٤   ڕووسیا ٢٤ ٢٦ ٣٢ ٨٢
٥   کۆریای باشوور ١٣ ٨ ٧ ٢٨
٦   ئەڵمانیا ١١ ١٩ ١٤ ٤٤
٧   فەڕەنسا ١١ ١١ ١٢ ٣٤
٨   ئیتاڵیا ٨ ٩ ١١ ٢٨
٩   مەجارستان ٨ ٤ ٥ ١٧
١٠   ئوسترالیا ٧ ١٦ ١٢ ٣٥
لە کۆی گشتی مەدالیکانی ئۆڵەمپیاد ٣٠٢ ٣٠٤ ٣٥٦ ٩٦٢

وڵاتە بەشدار بووەکان

دەستکاری
Participating National Olympic Committees

ژمارەی وەرزشوانە بەشداربووەکان بەپێی ولات

دەستکاری
IOC وڵات وەرزشوان
GBR   شانشینی یەکگرتوو ٥٤١
USA   ویلایەتە یەکگرتووەکان ٥٣٠
RUS   ڕووسیا ٤٣٦
AUS   ئوسترالیا ٤١٠
GER   ئەڵمانیا ٣٩٢
CHN   چین ٣٩٠
FRA   فەڕەنسا ٣٣٠
JPN   ژاپۆن ٢٩٣
ITA   ئیتاڵیا ٢٨٤
ESP   ئیسپانیا ٢٧٨
CAN   کەنەدا ٢٧٧
BRA   بەڕازیل ٢٥٨
KOR   کۆریای باشوور ٢٤٥
UKR   ئوکراینا ٢٣٧
POL   پۆڵەندا ٢١٨
NZL   نیوزیلاند ١٨٤
NED   ھۆلەند ١٧٥
BLR   بیلاڕووس ١٦٥
HUN   مەجارستان ١٥٧
ARG   ئەرژەنتین ١٣٧
SWE   سوێد ١٣٤
CZE   کۆماری چیک ١٣٣
RSA   ئەفریقای باشوور ١٢٥
BEL   بەلجیکا ١١٥
SRB   سڕبیا ١١٥
KAZ   کازاخستان ١١٤
TUR   تورکیا ١١٤
DEN   دانمارک ١١٣
EGY   میسر ١١٣
CUB   کووبا ١١٠
CRO   کرواتیا ١٠٨
COL   کۆلۆمبیا ١٠٤
GRE   یۆنان ١٠٣
ROU   ڕۆمانیا ١٠٣
MEX   مەکسیک ١٠٢
SUI   سویس ١٠٢
IND   ھیندستان ٨٣
TUN   توونس ٨٣
POR   پورتوگال ٧٧
AUT   نەمسا ٧٠
VEN   ڤێنیزوێلا ٧٠
MAR   مەغریب ٦٧
IRL   کۆماری ئێرلەندا ٦٦
SLO   سلۆڤێنیا ٦٥
NOR   نەرویژ ٦٤
BUL   بولگاریا ٦٣
LTU   لیتوانیا ٦٢
FIN   فینلاند ٥٥
NGR   نێجیریا ٥٥
UZB   ئۆزبەکستان ٥٤
AZE   ئازەربایجان ٥٣
IRI   ئێران ٥٣
PRK   کۆریای باکوور ٥١
JAM   جامایکا ٥٠
KEN   کینیا ٤٧
SVK   سلۆڤاکیا ٤٧
LAT   لاتڤیا ٤٦
TPE   Chinese Taipei ٤٤
ALG   جەزائیر ٤٢
HKG   ھۆنگ کۆنگ ٤٢
ISR   ئیسرائیل ٣٧
THA   تایلەند ٣٧
ECU   ئێکوادۆر ٣٦
CHI   چیلی ٣٥
DOM   کۆماری دۆمینیکان ٣٥
ETH   ئیتیۆپیا ٣٥
GEO   گورجستان ٣٥
ANG   ئەنگۆلا ٣٤
CMR   کامیروون ٣٣
EST   ئیستۆنیا ٣٣
MNE   مۆنتینیگرۆ ٣٣
SEN   سێنیگال ٣١
MAS   مالیزیا ٣٠
TRI   ترینیداد و تۆباگۆ ٣٠
MGL   مەنگۆلیا ٢٩
URU   ئوروگوای ٢٩
HON   ھۆندووراس ٢٧
ISL   ئایسلەند ٢٧
UAE   میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان ٢٦
ARM   ئەرمەنستان ٢٥
PUR   پۆرتۆ ڕیکۆ ٢٥
BAH   بەھاما ٢٤
GAB   گابۆن ٢٤
SIN   سینگاپوور ٢٣
INA   ئیندۆنیزیا ٢٢
MDA   مۆلدۆڤا ٢٢
PAK   پاکستان ٢١
GUA   گواتیمالا ١٩
KSA   عەرەبستانی سعوودی ١٩
VIE   ڤیێتنام ١٨
PER   پێروو ١٦
TJK   تاجیکستان ١٦
UGA   ئووگاندا ١٦
KGZ   قرغیزستان ١٤
CYP   قوبرس ١٣
ALB   ئالبانیا ١٢
BRN   بروونای ١٢
ERI   ئێریتریا ١٢
QAT   قەتەر ١٢
CRC   کۆستاریکا ١١
KUW   کووەیت ١١
MRI   مۆریس ١١
PHI   فلیپین ١١
CIV   کۆتدیڤوار ١٠
ESA   ئێلسالڤادۆر ١٠
GRN   گرینادا ١٠
LIB   لوبنان ١٠
SYR   سووریا ١٠
TKM   تورکمانستان ١٠
FIJ   فیجی ٩
GHA   گانا ٩
JOR   ئوردن ٩
LUX   لوکسەمبورگ ٩
NAM   نامیبیا ٩
BER   بەرموودا ٨
COK   دوورگەکانی کووک ٨
GUM   گوام ٨
IRQ   عێراق ٨
PAR   پاراگوای ٨
PNG   پاپوا گینێی نوێ ٨
SAM   ساموا ٨
CGO   کۆماری کۆنگۆ ٧
ISV   United States Virgin Islands ٧
MAD   ماداگاسکار ٧
PAN   پەنەما ٧
RWA   ڕواندا ٧
SKN   سەینت کیتس و نیڤیس ٧
SRI   سریلانکا ٧
TAN   تانزانیا ٧
ZAM   زامبیا ٧
ZIM   زیمبابوی ٧
AFG   ئەفغانستان ٦
AND   ئەندۆرا ٦
BAR   باربادۆس ٦
BDI   بوروندی ٦
BIH   بۆسنیا و ھەرزەگۆڤینا ٦
BOL   بۆلیڤیا ٦
CAF   کۆماری ئەفریقای ناوەندی ٦
CAM   کەمبۆدیا ٦
DJI   جیبووتی ٦
FSM   ویلایەتە فیدراڵییەکانی مایکرۆنیزیا ٦
GUY   گویانا ٦
MLI   مالی ٦
MON   مۆناکۆ ٦
MOZ   مۆزامبیک ٦
MYA   میانمار ٦
NCA   نیکاراگوا ٦
NIG   نیجەر ٦
SEY   سیشێل ٦
SUD   سوودان ٦
TOG   تۆگۆ ٦
ANT   Netherlands Antilles ٥
ASA   ساموای ئەمریکا ٥
BAN   بەنگلادێش ٥
BEN   بێنین ٥
BUR   بورکینافاسۆ ٥
CAY   دوورگەکانی کەیمەن ٥
HAI   ھایتی ٥
LBA   لیبیا ٥
MDV   ماڵدیڤ ٥
MLT   ماڵتا ٥
NEP   نیپال ٥
PLE   فەلەستین ٥
PLW   پالاو ٥
SUR   سورینام ٥
VAN   ڤانوواتوو ٥
ARU   ئارووبا ٤
BOT   بۆتسوانا ٤
COD   کۆماری دیموکراتیی کۆنگۆ ٤
GBS   گینێ بیساو ٤
GUI   گینێ ٤
IOA داڕێژە:Country data IOA ٤
LBR   لیبێریا ٤
LCA   سەینت لووسیا ٤
LES   لیسۆتۆ ٤
MHL   دوورگەکانی مارشاڵ ٤
MKD   مەقدوونیای باکوور ٤
OMA   عومان ٤
SMR   سان مارینۆ ٤
SOL   دوورگەکانی سولەیمان ٤
YEM   یەمەن ٤
BIZ   بەلیز ٣
BRU   بروونای ٣
CHA   چاد ٣
COM   دوورگەکانی قەمەر ٣
CPV   کەیپڤەرد ٣
KIR   کیریباس ٣
LAO   لاوس ٣
LIE   لیختنشتاین ٣
MAW   مالاوی ٣
SWZ   ئێسواتینی ٣
TGA   تۆنگا ٣
TUV   تووڤالوو ٣
VIN   سەینت ڤینسەنت و گرینادینز ٣
BHU   بووتان ٢
DMA   دۆمینیکا ٢
GAM   گامبیا ٢
GEQ   گینێی ئیستوایی ٢
IVB   دوورگەکانی ڤیرجینی بەریتانی ٢
MTN   مۆریتانیا ٢
NRU   نائوروو ٢
SLE   سیەرالیۆن ٢
SOM   سۆماڵیا ٢
STP   ساوتۆمێ و پرینسیپی ٢
TLS   تیمۆری ڕۆژھەڵات ٢


سەرچاوەکان

دەستکاری
  1. ^ The IOC numbers the Olympiads using Roman numerals.
  2. ^ "Olympic Games - Organising Committees". International Olympic Committee (بە ئینگلیزی). 2021-07-14. Retrieved 2021-08-23.
  3. ^ "Tokyo Olympics - BBC Sport". BBC Sport (بە ئینگلیزی). Retrieved 2021-08-23.
  4. ^ "Tokyo Olympics - BBC Sport". BBC Sport (بە ئینگلیزی). Retrieved 2021-08-23.
  5. ^ "London's first Olympics" (بە ئینگلیزی). 2008-04-26. Retrieved 2021-08-23.
  6. ^ "London 2012: Michael Phelps becomes the greatest Olympian". the Guardian (بە ئینگلیزی). 2012-07-31. Retrieved 2021-08-23.
  7. ^ "Olympic bids: The rivals" (بە ئینگلیزی). 2003-07-15. Retrieved 2021-08-23.
  8. ^ "Home". GamesBids.com (بە ئینگلیزی). 2014-03-05. Retrieved 2021-08-23.
  9. ^ "London beats Paris to 2012 Games" (بە ئینگلیزی). 2005-07-06. Retrieved 2021-08-23.
  10. ^ Originally Israel had 38 participating athletes but it reduced after swimmer Jonatan Kopelev which qualified for the Olympics had to cancel his participation after removal of his appendix two weeks before the Olympics.
  11. ^ "IOC: Kuwait to compete under own flag at Olympics". 15 July 2012. Retrieved 23 July 2012. ٢ی ئایاری ٢٠١٣ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.