زازا یان دیملی (بە زازاکی: Kirmanc, Dimilî / Kird) کۆمەڵێک خەڵکی کوردن[٦][٧][٨][٩] کە نیشتەجێی باکووری کوردستانن و بە زارەوەی کوردیی زازاکی دەدوێن. ژمارەی دانیشتووانی زازاکان ٣ بۆ ٤ ملیۆن کەسە و زۆربەیان کەوتوونەتە پارێزگای دێرسم. زازاکی جۆرێکە لە زاراوەکانی زمانی کوردی[١٠][١١][١٢][١٣][١٤] و بە کوردی زازا ناوی دەھێنرێت.[١٥][١٦][١٧][١٨]

زازاکان
ناوچەکان بە ژمارەی دانیشتووانی بەرچاو
 تورکیا
لە دەرەوە: دەگاتە. ٣٠٠٬٠٠٠ ئوسترالیا،  نەمسا،[١]  بەلجیکا،[١]  فەڕەنسا،[١]  ئەڵمانیا،[١]  ھۆلەند،[١]  سوێد،[١]  سویس،[١]  شانشینی یەکگرتوو،[٢]  ویلایەتە یەکگرتووەکان.[١]
زمانەکان
کوردی (زازاکی)[٣]
ئایین
ئیسلام (سوننە و عەلەوی)[٤]
گرووپە ڕەگەزییە پێوەندیدارەکان
کوردەکانی دیکە (کورمانج، لەک، گۆران، کوردی باشوور، سۆران)

پێویستە بزاندرێت کە کرمانجەکان زازاکان لە خودیان ئەزانن و ڕەگەزی ھەمویان کوردە.

مرۆڤناسی دەستکاری

زۆرینەی زازاکان سەربە ئیسلامی سوننەن بەڵام کەمینەیەکی گەورەی عەلەویشیان تێدایە. [١٩]

سەرچاوەکان دەستکاری

  1. ^ ئ ا ب پ ت ج چ ح Selim, Zülfü. "Zaza Dilinin Gelişimi" (PDF) (بە تورکیی ئەستەمبوڵی). Archived from the original (PDF) on 12ی Aprilی 2015. Retrieved 27 April 2015. {{cite journal}}: Cite journal requires |journal= (help); Check date values in: |archivedate= (help) ١٢ی نیسانی ٢٠١٥ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.
  2. ^ "Turkey's Zaza gearing up efforts for recognition of rights". Hürriyet Daily News. 23 May 2011. Retrieved 28 April 2015.
  3. ^ "Turkey: The Country's Zaza are Speaking Out About their Language". Eurasianet.org. 24 May 2011. Archived from the original on 24ی Septemberی 2015. Retrieved 27 April 2015. {{cite web}}: Check date values in: |archive-date= (help)
  4. ^ Paul Joseph White, Joost Jongerden. Turkey's Alevi Enigma: A Comprehensive Overview. pp. 17–18. ISBN 9789004125384. {{cite book}}: |access-date= requires |url= (help)
  5. ^ "Dimlï". IranicaOnline. Encyclopaedia Iranica. Retrieved 27 April 2015.
  6. ^ Arakelova (1999), p. 397.
  7. ^ Kehl-Bodrogi, Otter-Beaujean & Kellner-Heikele (1997), p. 13.
  8. ^ Mosaki (2012).
  9. ^ Postgate (2007), p. 148.
  10. ^ Arakelova, Victoria (1999). "The Zaza People as a New Ethno-Political Factor in the Region". Iran & the Caucasus. 3/4: 397–408. JSTOR 4030804.
  11. ^ Kehl-Bodrogi; Otter-Beaujean; Barbara Kellner-Heikele (1997). Syncretistic religious communities in the Near East : collected papers of the international symposium "Alevism in Turkey and comparable syncretistic religious communities in the Near East in the past and present", Berlin, 14-17 April 1995. Leiden: Brill. p. 13. ISBN 9789004108615.
  12. ^ Kehl-Bodrogi, Krisztina (October 1999). "Kurds, Turks, or a People in their own Right? Competing Collective Identities Among the Zazas". The Muslim World. 89 (3–4): 439–454. doi:10.1111/j.1478-1913.1999.tb02757.x.
  13. ^ Nodar Mosaki (14 March 2012). "The zazas: a kurdish sub-ethnic group or separate people?". Zazaki.net. Retrieved 11 August 2015.
  14. ^ J.N. Postgate (2007). Languages of Iraq, ancient and modern (PDF). Cambridge: British School of Archaeology in Iraq. p. 148. ISBN 978-0-903472-21-0. Retrieved 20 May 2019. ٢ی ئابی ٢٠١٩ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.
  15. ^ ھەڵەی ژێدەرەکان: تاگی <ref> ھەڵە؛ ھیچ دەقێک بۆ ژێدەری Malmîsanij نەدراوە
  16. ^ Taylor, J. G. (1865). "Travels in Kurdistan, with Notices of the Sources of the Eastern and Western Tigris, and Ancient Ruins in Their Neighbourhood". Journal of the Royal Geographical Society of London. 35: 21–58. doi:10.2307/3698077. JSTOR 3698077.
  17. ^ van Bruinessen, Martin. "The Ethnic Identity of the Kurds in Turkey" (PDF): 1. Retrieved 23 June 2015. {{cite journal}}: Cite journal requires |journal= (help)
  18. ^ Özoğlu, Hakan (2004). Kurdish notables and the Ottoman state : evolving identities, competing loyalties, and shifting boundaries. Albany: State University of New York Press. ISBN 978-0-7914-5993-5.
  19. ^ https://en.wikipedia.org/wiki/Zazas#cite_note-FOOTNOTEKehl-BodrogiOtter-BeaujeanKellner-Heikele199713-6