ناحیەی ڕەبیعە، (بە عەرەبی: ناحیة الربیعة، بە ئینگلیزی: Al Rabia subdistrict) یەکێکە لە ناحیەکانی قەزای تەلەعفەر لە پارێزگای نەینەوا لە ھەرێمی کوردستان لە عێراق. ناوەندەکەی شارەدێی ڕەبیعەیە.[١][٢]

ناحیەی ڕەبیعە
وڵات کوردستان
 عێراق
ھەرێمھەرێمی کوردستان
پارێزگاپارێزگای نەینەوا
قەزاتەلەعفەر
بوون بە ناحیە١٩٦١
ڕووبەر
 • سەرجەم١٤٢١ کیلۆمەتری چوارگۆشە (٥٤٩ میلی چوارگۆشە)
بەرزایی
٣٨٨ مەتر (١٬٢٧٣ پێ)
زمان و ئایین
 • زمانکوردی (کورمانجیعەرەبی و تورکمانی
 • ئایینئیسلام(سوننە) و ئێزیدی
ناوچەی کاتیUTC+٣:٣٠ (ناوچەی کاتی)
 • ھاوین (DST)UTC+٤:٣٠ (ھاوین)
تەلەفۆن٠٠٩٦٤

ناو دەستکاری

مێژوو دەستکاری

لە ساڵی ١٨٧٩دا شاری مووسڵ سەرلەنوێ کرایەوە ناوەندی ویلایەتی مووسڵ لە سەردەمی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانیدا، قەزای شنگال یەکێک بوو لە شەش قەزاکانی، ناحیەی تەلەعفەر و ناحیەی زوممار سەر بە قەزای شنگال بوون. ئەم دابەشی کارگێڕییە تاوەکو داگیرکردنی عێراق و ھەرێمی کوردستان لەلایەن ئینگلیزەوە لە ساڵی ١٩١٨ ھەر پەیڕەوی دەکرا. لەگەڵ دامەزراندنی حکومی پاشایەتی عەرەبی لە عێراق ناوچەی جزیری باشووری کوردستان دابەشکرایە سەر قەزای تەلەعفەر و قەزای شنگال و ناوچەی بادۆش درایە پاڵ مووسڵ.[٤]

ئەم ناحیەیە لە ساڵی ١٩٦١دا دامەزراوە.

جوگرافیا دەستکاری

سنوری ناحیەی ڕەبیعە:

دانیشتووان دەستکاری

پێکھاتەی دانیشتووانی ناحیەکە بەم جۆرەیە:

  • لێکۆڵینەوە لە پێکھاتەی دانیشتووانی ناحیەکە، بە ھۆی کەمبوونی سەرژمێری ڕاستەقینە و دوور لە دەستکاری و ڕاگواستن و بە عەرەباندنە بەردەوامەکانی ناوچە کوردنشینەکانەوە کارێکی ئاسان نییە، بەڵام دەتوانینبڵێین کە ڕێژەی ھەر دوو نەتەوەی عەرەب زۆرینەیە و کورد کەمینەیە.[٦]
  • ھەرچەندە لە ساڵی ١٩٥٧ەوە سەرژمێرییەکی ڕاست و دروست بێ دەسکاری نەکراوە، بەڵام نکۆڵی لەوە ناکرێت، کە زۆربەی دانیشتوانی ڕەبیعە کوردن، پێش بە عەرەبکردنی ناوچەکە لە ساڵی ١٩٧٥وە.

کشتووکاڵ دەستکاری

شوێنەوار دەستکاری

کارگێڕی دەستکاری

لە ڕووی کارگێڕییەوە ئەم ناحیە پێک ھاتووە لە (٣٨) گوند.[٧]

ئەمانەش ببینە دەستکاری

سەرچاوەکان دەستکاری

  1. ^ د.عەبدوڵا غەفور. گوندەکانی کوردستان لەسەرژمێری ساڵی ١٩٥٧دا(کوردی).
  2. ^ دەستەی ئاماری ھەرێمی کوردستان. یەکە کارگێڕییەکانی ھەرێمی کوردستان(کوردی).
  3. ^ جەمیل ڕۆژبەیانی. وڵاتەکەت-باشتر-بناسە/ ووڵاتەکەت بناسە(کوردی).
  4. ^ د.عەبدوڵا غەفور. گوندەکانی کوردستان لەسەرژمێری ساڵی ١٩٥٧دا(کوردی).
  5. ^ دەستەی ئاماری ھەرێمی کوردستان. ڕووپێوی دیمۆگرافی لە ھەرێمی کوردستان(کوردی).
  6. ^ د.عەبدوڵا غەفور. گوندەکانی کوردستان لەسەرژمێری ساڵی ١٩٧٧دا(کوردی).
  7. ^ دەستەی ئاماری ھەرێمی کوردستان. Demographic Survey(ئینگلیزی).