خانای قوبادی (لەدایکبووی ١٧٠٠ – مردووی ١٧٥٩). بەڕەچەڵەک نەوەی قوباد بەگە لە بنەماڵەی پاشایانی باجەڵان.[١] ھۆنراوەنووسێکی بەناوبانگی کورد بووە لە جوانڕۆ (سەلاسی باوەجانی) و زمانەکانی فارسی، عەرەبی و تورکی زانیوە ھەروەھا زۆربەی شعرەکانی بە شێوەزاری ھەورامی ن کە شێوەزاری شعر و وێژەی ئەو سەردەمە بووە. خانای قوبادی لە سەدەی ۱۷دا ژیاوە.[٢] گرنگترین بەرھەمی «شیرین و خەسرەو» ە.[٣] بیروڕاکان سەبارەت بە ڕێکەوتی لەدایکبوون و مردنی جیاوازن. بەپێی دەستنووسێکی کۆن کە بە دەستی مامۆستا سەدیق بۆرەکەیی کەوتووە، لە ساڵانی (١٠٨٣–١١٦٨) کۆچی ژیاوە.

ئەم دوو بەیتەی خانای قوبادی زۆر بەناوبانگن:

ھەرچەن مەواچان فارسی شەکەرەن کوردی جە شەکەر بەڵ شیرین تەرەن
یەقینەن جە دەور دونیای پڕ ئەندێش ھەرکەس دڵشادەن وە زوان وێش

نموونە شیعردەستکاری

نموونە شیعرێکی دڵداری خانای قوبادی:

زوخاو جە جەرگم، زوخاو جە جەرگم زوخاو سەر کەردەن مەشۆ جە جەرگم
گوڵ گوڵ گوڵ بەستەن، سەرتاپا بەرگم نازداوەن وادەن، قەیران مەرگم
پەی چێش پەی ھیجران بووم بە دەر سافێ؟! سەمەن سیما سام، سۆسەن کڵافێ
سەد داخ ھا نە جەرگ سیاھچارەمدا سفتەن کۆن ڕەنگ ھەزار پارەمدا
خەیر جە من فێشتەر جەرگ بە داخ سفتەم بە جەستەن مەجنوون، پەی لەیل کۆسکەفتەم
وەرنە کەس بێ تۆ ڕجام زووخ نۆشەن؟ کەس بە سفتەن داخ سیابەرگ پۆشەن[٤]

سەرچاوەکاندەستکاری

  1. ^ مێژووی ئەدەبی کوردی، بەرگی دووەم، لاپەڕەکانی ٧٣ تا ١٠٣، مارف خەزنەدار، دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس، ھەولێر: ٢٠٠٢.
  2. ^ http://www.kurdishacademy.org/?q=node/543
  3. ^ شیرین و خەسرەو، خانای قوبادی، ساغکردنەوەی موحەممەد مەلاکریم، ناوەندی بڵاوکردنەوەی فەرھەنگ و ئەدەبی کوردی، ورمێ، ١٩٨٩
  4. ^ "زوخاو جە جەرگم". books.vejin.net. Retrieved 2021-06-20.