عەبدوڵڵا ھەرتەلی

نووسەر و زاناى کورد و شاعیر


عەبدوڵڵا عەبدولعەزیز ھەرتەلی (ناسراو بە مامۆستا عەبدوڵڵا ھەرتەلی؛ لەدایکبووی ١ی تەمموزی ١٩٥٥ لە گوندی ھەرتەل - مردووی ٧ی نیسانی ٢٠٢٠) و زانا و شارەزا لە ئایینی ئیسلام،و شەرعزان. چەندین کتێبی جۆرا و جۆری شەرعی و ئاینی ئیسلامی داناوە، نوسەر و وەڕگێڕی چەندین کتێبانە، لە ڕێکەوتی ٧ی نیسانی ٢٠٢٠ کۆچی دوایی کردووە.[١][٢]

پەڕگە:مامۆستا عەبدوڵڵا هەرتەلی .jpg
مامۆستا عەبدوڵڵا هەرتەلی
عەبدوڵڵا عەبدولعەزیز ھەرتەلی

شافیعی زەمان
مامۆستا عەبدوڵڵا هەرتەلی.jpg
لەدایکبوون١ی تەمموزی ١٩٥٥
مەرگھەڵە: Need valid birth date (second date): year, month, day
هەولێر
شوێنی گۆڕھەولێر - گۆڕستانی کەسنەزان
نیشتەجێیھەولێر، عێراق
نەتەوەکورد
پیشەنووسەر و زانای ئایینی
ناسراوە بەعەبدوڵڵا ھەرتەلی
حیزبی سیاسیبێ لایەن
ئایینئیسلام

ژیاننامەدەستکاری

ناوی تەواوی مامۆستا مەلا عبداللە کوڕی عبدالعزیز کوڕی خضر ی کوڕی عبدالعزیزی ـ هەرتەلی ـ یە مامۆســتا لــە ساڵی ۱۹٥٥ لە گوندی هەرتەل لە دایــک بووە . زۆرینەی خوێندنی خۆی لە شاری هەولێردا بووە لە خزمەت مامۆستا خدری شەمامەری و مامۆستا سید موحەممەدی پیرداودی و مامۆستا مەلا بەهائەددینی خەتێ و شێخ عبدالله ی زیخان و مامۆستاجەمال هەرتەلی و مامۆستاعبدالباقی هەرتەلی و مامۆستا فائیز المدرس و مامۆستا جەلال زراری و زۆرێکی تر لە زانایانی هەولێردا خوێندوویەتی ، بە گشتی لای زۆربەی زانا گەورەکانی شاری هەولێر خوێندویەتی . جەنابی مامۆستا لە ساڵی ۱۹۷۷ دامەزراوە و جەنابی مامۆستا مەلا عەبدولکەریمی مودەڕڕیس بڕیاری داوە ئیجازەی مەلایەتی پێبدات ؛ بەڵام مامۆستا بە هۆی باری داراییەوە نەیتوانیوە لە بەغدا درێژە بە خوێندن بدات.. دوای ساڵێک لە خوێندنی کۆلێژ لە بەغدا ئیجازەی لە کۆلێژ وەرگرتوە و گەڕاوەتەوەو نەیتوانیوە بچێتەوە بۆ درێژەدان بە خوێندنی کۆلێژ و وەرگرتنی ئیجازەنامەکەی لە خزمەت جەنابی مامۆستا عەبدولکەریمی مودەڕڕیس … دوای دامەزراندن ژنی هێناوەو پاشان ماوەیەک دەچێتە سەربازی چونکە لەو سەردەمدا سەربازی بەزۆرە ملێ بوە … دوای ماوەیەک دەگەڕێتەوە گوندی هەرتەل و واز لە سەربازی دەهێنێت و دەست دەکاتەوە بەکاری مەلایەتی . جەنابی مامۆستا لە سەرەتای نەوەدەکان دەستی کردووە بەنووسین بەماوەیێکی کەم دانراوەکانی مامۆستا گەیشتنە ئەوپەڕی کوردستان و پارچەکانی تری کوردستان . مامۆستا لەزۆربەی زانستەکاندا دانراوەی هەیەو خزمەتەکانی بەڕوونی لەکتێبخانەی کوردیدا دیارن .


قۆناغی خوێندندەستکاری

لەلایەن چەندین زانا خوێنوویەتی لە حوجرەکانی کوردستان لەوانە:

  • مامۆستا خدری شەمامەری
  • مامۆستا سید موحەممەدی پیرداودی
  • مامۆستا مەلا بەهائەددینی خەتێ
  • شێخ عبدالله ی زیخان
  • مامۆستاجەمال هەرتەلی
  • مامۆستاعبدالباقی هەرتەلی
  • مامۆستا فائیز المدرس
  • مامۆستا جەلال زراری
  • چەندیی تریش[٣]

منداڵەکاندەستکاری

مەلا عەبدوڵڵا ھەرتەلی سێ منداڵی لە دوای خۆی بە جێھێشتووە بریتیین لەمانە:

  • مەلا محەممەد
  • ئەحمەد
  • عەبدولڕەحمان[٣]

کتێبە چاپکراوەکاندەستکاری

مامۆستا لەزۆربەی زانستەکاندا دانراوەی هەیەو خزمەتەکانی بەڕوونی لەکتێبخانەی کوردیدا دیارن .

لەبەناوبانگ ترین دانراوەکانی:

  • ڕوونکردنەوەی چل حەدیسەکەی پێغەمبەرﷺ.[٤]
  • چۆنیەتی حەج و عەمرە.
  • ھۆنراوەی ئیمان و ئیسلام.
  • چەند گوڵێک لە گوڵزاری ئیسلام پێشکەشە بە گەنجی نێونەمام.
  • مانگی شەوی چواردە، ڕوونکردنەوەی (قصیدة البردة).
  • ڕۆژی پڕشنگدار.[٥]
  • ڕوناکی (رب العالمین) ڕوونکردنەوەی (منھاج الطالبین).[٦]
  • بەشکردنی میرات، ڕوونکردنەوەی (قطر العرض فی علم الفرائض).[٧]
  • عەقیدەی ئیسلامی.
  • ڕوونکردنەوەی (العقیدة الطحاویة).
  • مێرگ و گوڵزاری بەھار بۆ گەشتیارانی ژیانی پێغەمبەری ڕێزدار.[٣]

ئەمانەش ببینەدەستکاری

سەرچاوەکاندەستکاری

  1. ^ "ژیانی مامۆستا عەبدوڵڵا ھەرتەلی". 29ی ئەیلوولی 2019. Archived from the original on ١٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Retrieved ١٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Check date values in: |access-date=, |date=, |archive-date= (help)
  2. ^ "ڕووداو". 8ی نیسانی 2020. Archived from the original on ١٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Retrieved ١٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Check date values in: |access-date=, |date=, |archive-date= (help)
  3. ^ ئ ا ب "ژیاننامە". Archived from the original on ٢٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Retrieved ٢٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Check date values in: |access-date=, |archive-date= (help)
  4. ^ "ڕوونکردنەوەی چل حەدیسەکەی پێغەمبەرﷺ". Archived from the original on ١٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Retrieved ١٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Check date values in: |access-date=, |archive-date= (help)
  5. ^ ". ڕۆژی پڕشنگدار". 25ی کانوونی دووم 2015. Archived from the original on ١٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Retrieved ١٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Check date values in: |access-date=, |date=, |archive-date= (help)
  6. ^ ". ڕوناکی (رب العالمین) ڕوونکردنھوھی (منھاج الطالبین)". 6ی ئەلوولی 2013. Archived from the original on ١٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Retrieved ١٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Check date values in: |access-date=, |date=, |archive-date= (help)
  7. ^ "شکردنی میرات". 9ی تەممووزی 2016. Archived from the original on ١٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Retrieved ١٦ی نیسانی ٢٠٢٠. Check date values in: |access-date=, |date=, |archive-date= (help)

بەستەرە دەرەکییەکاندەستکاری