پەخشان یان نەسر (بە ئینگلیزی: Prose، بە عەرەبی: نثر) لە وشەدا بە واتەی پەخش و بڵاو (بوون) دێ. لە وێژەدا، بە قسەیەک دەگوترێ کە پابەندی کێش و سەروا و تایبەتمەندییەکانی شیعر نەبێ. پێچەوانەی شیعر، دۆخی پەخشان بە قسەی ڕۆژانەی خەڵکەوە نزیکترە. پەخشان زۆرتر بۆ دەربڕینی ڕووداو و لێکدانەوەی بیر و بۆچوونەکان بەکار دێت. لە ڕاگەیاندن، فیلم، فەلسەفە، شانۆ، مێژوو، ژیاننامە، نامەنووسین و وتارەکاندا زۆرتر لە پەخشان کەڵک وەردەگیرێت.

ناوەکانی تردەستکاری

ئەم ناوانەش لە زمانی کوردیدا بۆ چەمکی پەخشان ھاتووە:

  • وێژامە، وەژەگ، نڤیسکی[١]

جۆرەکاندەستکاری

پەخشان بەگوێرەی بەکارھێنانی، بەم جۆرانە دابەش دەبێت:

جیرۆکیدەستکاری

پەخشانی چیرۆکی، بەسەرھاتێکی ڕاستەقینە یان داھێنراوە کە بەشێوەیەکی سەرنجڕاکێش دەگێڕێتەوە. بۆ وێنە ڕۆمانی باڵندەکانی دەم با و کەشتیی فریشتەکان.

بەڵگەییدەستکاری

پەخشانی بەڵگەیی، ژیرانە و ھزرییە و خوێنەر بۆ تێگەیشتن لە شتێک ھان دەدا. وەک کوردستان و شۆڕشەکەی یان کۆمەڵگەی داخراو

شانۆییدەستکاری

ئەم جۆرە پەخشانە زۆرتر بە شێوەی شانۆنامە دەنووسرێت. وەک ژووری ژمارە شەش و کوێرەکان.

فێرکاریدەستکاری

پەخشانی فێرکاری بۆ گەیاندنی زانیاری بەکار دێت. وەک کتێبەکانی قوتابخانە، زانکۆ و...

لێکۆڵینیدەستکاری

پەراوێزەکاندەستکاری

سەرچاوەکاندەستکاری