مەغریبی عەرەبی

ناوچەیەکی جوگرافی کە باڵی ڕۆژاوای جیھانی عەرەبی پێکدەھێنێت

مەغریبی عەرەبی[١] (لە ڕووی مێژووییەوە: وڵاتانی مەغریب، وڵاتی مەغریب، یان بە سادەیی «مەغریب») ناوچەیەکە دەکەوێتە باکووری ئەفریقا و درێژدەبێتەوە لە کەنارەکانی دەریای ناوەڕاست تا زەریای ئەتڵەسی، و بە شێوەیەکی سەرەکی پێنج وڵات لەخۆدەگرێت: مۆریتانیا، مەغریب، جەزائیر، توونس، لیبیا. ھەروەھا ناوچە ناکۆکەکانی سەحرای ڕۆژاوا (کە زۆربەی لەلایەن مەغریبەوە ژێرڕکێف دەکرێت) و شارەکانی مێلیلا و سیوتا (کە لەلایەن ئیسپانیاوە ژێرڕکێف دەکرێن و بە بەشێک لە مەغریب دادەنرێت) لەخۆدەگرێت، کە ڕووبەری کۆی گشتی نزیکەی ٥،٧٨٢،١٤٠ کیلۆمەتری چوارگۆشەیە. تا ساڵی ٢٠١٧ ژمارەی دانیشتووانی ناوچەکە گەیشتە زیاتر لە ١٠٠ ملیۆن کەس. [٢]

مەغریبی عەرەبی
ناو بە زمانی فەرمیالمغرب العربي
ناوچەی جوگرافیباکووری ئەفریقا
پۆتانی شوێن٣٠°٠′٠″N ٥°٠′٠″E
دانیشتووان١٠١٬٠٩٥٬٤٣٦
لێکۆڵینەوە لەلایەنMaghreb studies
ڕووبەر٦٬٠٤٥٬٧٤١ کیلۆمەتر چوارگۆشە
ئایینی فەرمیئیسلام
Map

ناوچەکە بە زۆرینە یان بە بەشێکی زۆری باکووری ئەفریقا پێناسە دەکرێت کە بەشێکی زۆری بیابانی مەزن لەخۆدەگرێت جگە لە میسر. پێناسەی نەریتی بۆ ناوچەکە کە سنووردار بوو بە چیاکانی ئەتڵەس و دەشتە کەنارییەکانی مەغریب و جەزائیر و توونس و لیبیا، بە بوونی مۆریتانیا و ناوچەی جێناکۆکی سەحرای ڕۆژاوا فراوانتر بووە.

پێش دروستکردنی وڵاتە نەتەوەییە نوێیەکان لە ناوچەکەدا لە ماوەی سەدەی بیستەمدا، «مەغریب» بە گشتی وەک ناوچەیەکی بچووکتر لە نێوان چیاکانی ئەتڵەس لە باشوور و دەریای ناوەڕاست ناودەبرا. ھەروەھا زۆرجار ڕۆژھەڵاتی لیبیای لەخۆگرتبوو، بەڵام مۆریتانیاى نوێى نەگرتەوە. لە کۆتایی سەدەی نۆزدەھەمدا ئەم ناوەی ئێستا بەکارھات بۆ ئاماژەکردن بە ناوچەی کەنارەکانی ڕۆژاوای دەریای ناوەڕاست لە باکووری ئەفریقا بە گشتی، و بۆ جەزائیر و مەغریب و توونس بە تایبەتی.[٣]

سەرچاوەکان

دەستکاری
  1. ^ "الجريدة الرسمية الجزائرية العدد 54 "مشروع تعديل الدستور"". {{cite journal}}: Cite journal requires |journal= (help)
  2. ^ "اتحاد المغرب العربي في مربع الربيع العربي والإرھاب وتجارة المخدرات ومشکل الصحراء". المستقبل العربي. 39 (447). 2016-05. doi:10.12816/0034196. ISSN 1024-9834. {{cite journal}}: Check date values in: |date= (help)
  3. ^ Elisee Reclus, Africa, edited by A. H. Keane, B. A., Vol. II, North-WestAfrica, Appleton and company, 1880, New York, p.95