تەواوکاری بە بەشکردن

دۆزینەوەی فانکشنی بنەڕەت بۆ فانکشنێکی دیاریکراو کارێکی ئاسان نییە. لە زانستی بیرکاریدا بەتایبەت بۆ ھەژمارکردنی تەواوکاری تەواوکاری بە بەشکردن (بە ئینگلیزی: Integration by parts) یەکێکە لە ڕێگاکانی ساناکردنەوەی ئەو چەشنە تەواوکارییانەی لێکدانەوەی ئەنجامەکەیان ئەستەمە.[١] بەو شێوەیە کە تەواوکارییەک کە شیکارییەکەی لامان گرانە بە گۆڕینی گۆڕەک بە تەواوکارێکی ھاوبا لەگەڵ ھەمان تەواوکاری بەڵام سادەتر دەگۆڕین.

شرۆڤەدەستکاری

زانای ماتماتیک لایبنیتس، ئەم ڕێگایەی بەکارھێنا. وا دابنێ  =  فانکشنێک بێت بەپێی x و du = u′(xdx، لایبنیز duی بە جیاکاری u و dxی بە جیاکاری x ناونا و ھەروەھا  =  و dv = v′(xdx ڕێگای تەواوکاری بە بەشکردن لە ڕێسای گرتەی ئەنجامی لێکدانی دوو فانکشن دەردەچێت واتە

 

لەمەوە دەردەچێت

 

کەواتە بەپێی پێناسەی تەواوکاری بێسنوور

 
 

ئەمەی پێشوو بەو شێوەیە دەنووسرێت

 
 

یان

 

سەرکەوتنی بەکار ھێنانی ئەم ڕێگایە دەکەوێتە سەر باش دیاریکردنی   و   دەبی   وا ھەڵبژێرین کە گرتەکەی لە خۆی ئاسانتر بێت.

نموونەدەستکاری

 

وەک دیارە گرتەی   ئاسانترە لە فانکشنەکە خۆی کەواتە   و   ھەڵدەبژێرین،   و   ئینجا ڕێسای تەواوکاری بە بەشکردن بەکار دێنین

 

پەراوێزەکاندەستکاری

  1. ^ بیرکاری ١٢ - کتێبی قوتابی، بڵاوکار: کۆمپانیای جیۆپرۆجێکتس

سەرچاوەکاندەستکاری