جیاوازیی نێوان پێداچوونەوەکانی «ئاو»

ب
r2.7.3) (ڕۆبۆت: زێدەکردنی frr:Weeder؛ دەستکاریی جوانکاری
ب (r2.7.1) (ڕۆبۆت: زێدەکردنی sa:जलम्)
ب (r2.7.3) (ڕۆبۆت: زێدەکردنی frr:Weeder؛ دەستکاریی جوانکاری)
|ناو٥=ئاوە، ئاوی
}}
[[Fileپەڕگە:Iceberg with hole near sanderson hope 2007-07-28 2.jpg|300px|left|thumb|ئاو لەهەر سێ شێوەکەیدا: شل، ڕەق ([[سەهۆڵبەند]])، و (نادیار) [[هەڵمیھەڵمی ئاو]] لە هەواداھەوادا. [[هەورەکانھەورەکان]]، کۆبووەوەی کۆمەڵێ دڵۆپی ئاون]]
'''ئاو''' [[ماددەی کیمیایی|ماددەیەکی کیمیایی]]یە، کە بە [[H2OH٢O|H<sub>2٢</sub>O]] هێماھێما دەکرێت. یەک مۆڵگە لە ئاو پێک دێت لە [[ئۆکسجین]]ێک و دوو [[هایدرۆجینھایدرۆجین]] کە بە [[بەندی هاوبەشھاوبەش]] پێکەوە بەستراون. ئاو [[شل]]ە لە [[باری پێوانەیی]]دا، بەڵام لەسەر [[زەوی]] زۆرتر بەشێوەی [[رەق]]، [[سەهۆڵبەندسەھۆڵبەند]] و بەشێوەی گاز هەیەھەیە. ئاو ٧٠,٩٧٠،٩% ی ڕووی زەوی دادەپۆشێت. <ref>[http://en.wikipedia.org/wiki/Water ویکیپیدیای ئینگلیزی]</ref>
 
لەمرۆڤدا، ھەموو [[خانە|خانەکان]]ی‌ لەش لە سەرەوە تا سەری‌ پەنجەکانمان پێویستی‌ بە ئاوە بۆ بەردەوامبوونی‌ [[ژیان]]، لەشی‌ مرۆڤ نزیکەی‌ ٢/٣ (دوو لەسەر سێ) ی‌ پێکھاتەکەی‌ ئاوە، [[ئۆرگان]]ێکی‌ وەک [[مێشک]] ئاو ٪٩٠ ی پێکدەھێنێت، بۆیە ئەگەر ئاوی‌ پێویست نەگاتە [[مێشک]] و ئەندامەکانی‌ تر، ئەوا [[لەش]] ناتوانێت کارەکانی‌ خۆی‌ بەباشی‌ بەڕێوە بەرێت، ئەگەر ھاوسەنگی‌ رێژەی‌ ئاو لەلەشدا رانەگیرێت ئەوا زیان و ئازار بەلەش دەگەیەنێت.
* پێدانی‌ زیندوویەتی‌ بە سەرجەم ئۆرگانەکانی‌ لەش و شێدارکردنیان.
 
== سوود و بەکارهێنانەکانیبەکارھێنانەکانی ==
=== خواردنەوەی ئاو ===
خواردنەوەی‌ ئاو بەرێژەی‌ پێویست کۆمەڵێک سودی‌ زۆری‌ ھەیە کە گرنگە ھەموومان بزانین تا بەردەوام رێژەی‌ ئاوی‌ پێویست بخۆینەوە:
* خواردنەوەی‌ ئاو جگە لەکاتی‌ خواردن، یارمەتیدەرە لە [[کرداری‌ ھەرس]] و دورکەوتنەوە لە [[قەبزی‌]] و زیادکردنی‌ جوڵەی‌ [[ڕیخۆڵە]]کان، بە پێچەوانەوە زۆر ئاو خواردنەوە لەکاتی‌ نان خواردندا دەبێتە ھۆی‌ رێگری‌ لە کرداری‌ ھەرس بەھۆی‌ دابەزاندنی‌ [[ترشێتی‌ گەدە]] و ھەڵاوسانی‌.
 
==== زۆر خواردنەوەی ئاو ====
خواردنەوەی‌ ئاو بەرێژەیەکی‌ زۆر لەسەریەک، دەبێتە ھۆی‌ [[ژەھراویبوون بە ئاو]] (بە [[ئینگلیزی]]:Water Intoxication)، بە تایبەتی‌ لە [[منداڵی‌ ساوا]]دا کە رێژەیەکی‌ زۆر ئاو لەگەڵ [[شیر]] وەردەگرێت (کاتێک کە شیری‌ زۆر ڕوونی پێدەدرێت) یا لەکاتی‌ کەش و ھەوای‌ گەرم خواردنەوەی‌ لەسەریەکی‌ ئاو، ئەمەش دەبێتە ھۆی‌ ھەڵئاوسانی‌ خانەکانی‌ لەش و کەمبوونەوەی‌ خەستی‌ [[خوێن]] و بەرزبونەوەی‌ [[پەستانی‌ خوێن]] بەھۆی‌ زیادبوونی‌ قەبارەی‌ خوێنەوە.
 
[[fiu-vro:Vesi]]
[[fr:Eau]]
[[frr:Weeder]]
[[fur:Aghe]]
[[fy:Wetter]]
١٧٬٩٩٥

دەستکاری