typhoid fever پشکنینی گرانەتا

پشکنینی گرانەتا چیه  ؟  

بریتیه  له  پشكنینێك كه  تیایدا به  دوای به كتریای به رپرس له و نه خۆشیه  ده گه ڕێین كه  بریتیه  له  Salmonella   Typhi واتا له  ڕێگه ی ئه م پشكنینه وه  ئه و به كتریا ده ست نیشان ئه كه ین . ئه م به كتریایه  به كتریایه كی گرام نێگه تیڤه  كه  زیاتر نه خۆشی دروست ئه كات له  ڕیخۆڵه  و خوێن .  

چۆن بزانین كه سێك نه خۆشی گرانه تای هه یه  یان نا ؟  

به  چه ند ڕێگه یه ك ئه كرێت ئه م نه خۆشیه  ده ست نیشان بكرێت ، له وانه  -:  

1-latex agglutination

2-strip or immunochromatographic method

3-ELISA

4- microscope method

5-bone marrow

هه ر یه كه  له و تێستانه  ئه كرێت بكرێن بۆ دیاری كردنی ئه وه ی ئایا ئه و كه سه  ئه و نه خۆشیه ی هه یه  یان نا ، به ڵامbone marrow examination  ئه گه ر زۆر زۆر پێویست نه بێ په نای بۆ نابرێت چوونكه  له و پشكنینه  سامپڵ بریتیه  له  مۆخی ئێسك و كاریگه ری لاوه كی ئه بێت بۆیه  زۆر پێویست نه بێت په نای بۆ نابرێت ..  

به  ڕێگای مایكرۆسكۆپ ئه كرێت سامپڵی خوێن یان پیسایی یان میز به كاربهێنرێت و له  ژێر مایكرۆسكۆپ بۆ ئه و به كتریا بگه ڕێین..  

له latex agglutination  ئه توانین بزانین ئایا ئه و به كتریا هه یه  یان نا ،، پرنسپڵی ئه و تێست له سه ر كارلێكی نێوان ئه نتیجین و ئه نتی به دی په یوه سته  واتا ئه گه ر ئه نتی جین و ئه نتی به دی كارلێكیان كرد و ئه گلوتینه یشن یان كڵۆت بوون ڕووی دا مانای وایه  ئه و كه سه  ئه و به كتریای هه یه  .. له م پشكنینه  سامپڵی خوێن له  نه خۆش وه ر ئه گیرێت و سیره می لێ ئاماده  ئه كرێت و پاشان درۆپێك له و سیره مه  له گه ڵ ڕی ئه یجنته كه  كه  بریتیه  له  ئه نتی جینی به كتریاكه  و به  گه ردیله ی لاتێكس په رده پۆش كراوه  تێكه ڵ ئه كرێت .. ئه گه ر كه سه كه  نه خۆش بێت و گرانه تای هه بێت ئه وا له  سیره مه كه ی ئه نتی به دی بۆ ئه و به كتریا هه یه  و له به ر ئه وه ی ڕی ئه یجنته كه ش ئه نتی جین هه یه  بۆیه  كارلێك ڕوو ئه یا و ئه گلوتینه یشن یاخوود كڵؤت ئه بینین ..   ئێمە باسیstrip method  ئه كه ین  

ئه م پشكنینه  به  ستریپ ئه نجام ئه درێت كه  له  سێ هێڵ پێك هاتووه  (  control , IgG , IgM )  

چۆن ئه م پشكنینه  ئه كرێت ؟  

سه ره تا خوێن له كه سه كه  وه ر ئه گرین پاشان ئه یخه ینه  ناو جێڵ تیوبه وه  پاشان سه نته رفیوجی ئه كه ین بۆ ئه وه ی سیره مه كه ی جیا ببێته وه  ..  

دوای ئه وه  درۆپێك له  سیره مه كه  و درۆپێك له  گیراوه ی تایبه ت به  پشكنینه كه  ده خه ینه  سه ر ستریپه كه  و دوای نزیكه ی 01 خووله ك ئه نجام ئه خوێنینه وه  .  

ئه نجام به م شێوه  ئه خوێنینه وه  :  

1- ئه گه ر ته نها هێڵی كۆنتڕۆڵ ده ركه وت مانای وایه  پشكنینه كه ت به  ته واوی ئه نجام داوه  به ڵام كه سه كه  گرانه تای نیه  و نێگه تیڤه  .  

2- ئه گه ر هێڵی كۆنتڕۆڵ و هیڵیG ( IgG) ده ركه وت مانای وایه  ئه و كه سه  پێشتر تووشی نه خۆشیه كه  بووه  و ئێستا چاك بۆته وه  .  

3--ئه گه ر هێڵی كۆنتڕۆڵ و هیڵیM( igM)  ده ركه وت مانای وایه  ئه و كه سه  ئێستا نه خۆشیه كه ی هه یه  .  

4-ئه گه ر هێڵی كۆنتڕۆڵ و هیڵیM( igM) و هێڵیG (IgG)  ده ركه وت مانای وایه  ئه و كه سه  پێشتر نه خۆشیه كه ی گرتووه  و چاك بۆته وه  و ئێستا دووباره  تووش بووه  .