جیاوازیی نێوان پێداچوونەوەکانی «دیکتاتۆریی پرۆلیتاریا»

بەبێ کورتەی دەستکاری
No edit summary
لە فەلسەفەی مارکسیزمدا '''دیکتاتۆری پڕۆلیتاریا''' یان '''دیکتاتۆری کرێکاری''' بەمانای ئەوە دێت کە دەسەڵاتی سیاسیی لە ژێر دەستی پڕۆلیتارییەکان (چینی کرێکار) بێت.<ref name="auth">{{cite web|title=On Authority|url=http://www.marxists.org/archive/marx/works/1872/10/authority.htm|access-date=13 September 2014}}</ref><ref name="manif">{{cite web|author=Frederick Engels|title=Karl Marx|url=http://www.marxists.org/archive/marx/works/1848/communist-manifesto/|access-date=13 September 2014}}</ref> دیکتاتۆرییەتی پرۆلیتاریا قۆناغی نێوەندی نێوان ئابووری سەرمایەداری و ئابوورییەکی کۆمۆنیستییە و بەو پێیەش دەوڵەتی دوای شۆڕش دەست بەسەر ئامرازەکانی بەرهەمهێناندا دەگرێت. لەم قۆناغەدا، ئەرکی پێکهاتەی ڕێکخراوەیی بەڕێوەبردنی حیزب ئەوەیە کە بە شێوەیەکی تۆکمە و بەهێز حوکمڕانیی دەوڵەت بکات بۆ ڕێگرتن لە بەرەنگاربوونەوەی شۆڕش و ئاسانکردنی گواستنەوە بۆ کۆمەڵگایەکی کۆمۆنیستی بەردەوام. دەستەواژەکانی تر کە بە گشتی بۆ وەسفکردنی دیکتاتۆری پرۆلیتاریا بریتین لە دەوڵەتی سۆسیالیستی،<ref>[http://crisiscritique.org/2017/november/Lorenzo%20Chiesa.pdf Lenin and the State of the Revolution] by [[Lorenzo Chiesa]]. [https://web.archive.org/web/20201027013100/https://crisiscritique.org/2017/november/Lorenzo%20Chiesa.pdf Archived] in [[Internet Archive|Wayback Machine]]. p. 109</ref> دەوڵەتی پرۆلیتاریا،<ref>Chiesa, p. 111</ref> دەوڵەتی پرۆلیتاری دیموکراتی،<ref>Chiesa, p. 115</ref> دیکتاتۆری شۆڕشگێڕانەی پرۆلیتاریا و دیکتاتۆری دیموکراتی پرۆلیتاریا.<ref>Chiesa, pp. 126 127</ref><ref>Chiesa, p. 116</ref>
'''دیکتاتۆری پڕۆلیتاریا''' یان '''دیکتاتۆری کرێکاری''' زاراوەیەکی سیاسییە یەکەمجار لەساڵی ١٨٧٥ لەکتێبی ڕەخنەگرتن لە سیستەمی گۆتا لەلایەن [[کارل مارکس]] وترا ، مارکسیزم که‌ ئاڵای هزر و پراکتیکی پڕۆلیتاریایه‌ ، له‌وه‌ شه‌رم ناکات یان ناترسێت ده‌وڵه‌تی سۆسیالیستی کرێکاران وه‌ک ده‌وڵه‌تی دیکتاتۆرییه‌تی کرێکاران ناوبهێنێت . نه‌ک هه‌ر ئه‌وه‌ به‌ڵکو چ مارکس خۆی و چ لێنین و ڕابەرەکانی کۆمۆنیزم دوای مارکس زۆرتر ناوی دیکتاتۆری پڕۆلیتاریایان هه‌ڵبژارد ، مەبەست زۆرتر لەو دیکتاتۆرییەتە ئەوەی که‌ ده‌وڵه‌تی سۆسیالیستی ، دیموکراسییه‌ بۆ پڕۆلیتاریا وه‌ک چینێکی کۆمه‌ڵایه‌تی و بۆ سەرمایەدرانیش دیکتاتۆرییه‌ ، به‌مانا ده‌سه‌ڵاتی سیاسی پڕۆلیتاریا له‌ئاستی چینی کرێکاردا دیموکراسییه‌و له‌ ئاستی سەرمایەدارانیش دیکتاتۆرییه‌ ، هاوکاتیش ئەو تیۆرەی دیکتاتۆریەتی پڕۆلیتاریایە لە لیبرالیزم وە دیموکراسیەت دوورە بەوەی هەڵبژاردن ناکرێت و تەنیا دەسەڵات بۆ حیزبی کۆمۆنیستەکان دەبێت ئەمەش وەک [[ڕژێمی تاک حیزبی]] یە بەڵام بۆ حیزبە کۆمۆنیستەکان ئەمەش لە وڵاتانی وەک [[یەکێتیی سۆڤیەت]] و [[چین]] و [[کووبا]] و
[[لاوس]] و [[کۆریای باکوور]] هیتر بەدی دەکرێت.
 
== سەرچاوەکان ==
[[پۆل:دیموکراسی]]
[[پۆل:مارکسیزم]]
١٤٬٦٧٤

دەستکاری