جیاوازیی نێوان پێداچوونەوەکانی «سولەیمان قانوونی»

شائەمراز
ب (زیادکردنی بەستەر بۆ سەلیمی یەکەم)
تاگ: بەستەردەری خێرا
(شائەمراز)
|ناوی تەواو = سوڵتان سولەیمان کوڕی سەلیمی یەکەم
|وێنە = Suleiman2.jpg
|وێنەی ئیمزاواژوو =Tughra of Suleiman I the Magnificent.svg
|لێدوان = سوڵتان سولەیمانی یەکەم
|ماوەی حوکم =١٥٢٠ - ١٥٦٦١٥٢٠–١٥٦٦
|پێش خۆی = [[سوڵتان سەلیمی یەکەم]]
|دوای خۆی =[[سەلیمی دووەم]]
|باوک = [[سوڵتان سەلیمی یەکەم]]
|دایک = ئایشە هەفسەھەفسە سوڵتان
|مێژووی لە دایکبوون = ١٤٩٤
|شوێنی لە دایکبوون = [[ترابزۆن]]
|مێژووی مردن = ١٥٦٦
|شوێنی مردن = [[سیکتوارد]]
|}}
 
'''سوڵتان سولەیمانی یەکەم کوڕی سەلیم'''، (بە [[عوسمانلی]]: '''سلیمان بن سلیم'''، بە تورکی نوێ '''Süleyman''')، نۆیەم سوڵتانی [[دەوڵەتی عوسمانی]] و خاوەنی درێژترین ماوەی حوکمە لە نێوانیاندا کە حوکمی گرتە دەست لە ساڵی ١٥٢٠ تا ١٥٦٦ز، لە ڕۆژئاواڕۆژاوا بە مەزن ناسراوە لە ڕۆژھەڵات بە قانونی لەبەر ئەو چاکسازیانەی لە ڕژێمی داددا ئەنجامیدا، سولەیمان فەرمانڕەوایەکی دیار بوو لە ئەوروپائەورووپا لە سەدەی شانزەدا، سەرۆکایەتی دەسەڵاتی سەربازی وسیاسی وئابوری ئیمپڕاتۆری عوسمانی ئەکرد، ھەروەھا سەرکردایەتی سوپای عوسمانی ئەکرد بۆ فەتحی قەڵا وکەلوە مەسیحیەکانی بەلەگراد و ڕۆدوس وزۆربەی خاکی مەجەڕ پێش ئەوەی بوەستێت لە گەمارۆدانی ڤێیەنادا ساڵی ١٥٢٩ز، ھەروەک لە ئەنجامی ناکۆکیەکانی لەگەڵ [[دەوڵەتی سەفەوی]] زۆربەی ناوچەکانی [[ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست]] وباکوری ئەفریقای گرت ھەتا [[جەزائیر]]، لەژێر دەسەڵاتی سوڵتان سولەیماندا کەشتیگەلی عوسمانیەکان دەستیان گرتبوو بەسەر ھەموو دەریاکانی ناوچەکە لە دەریای ناوەڕاستەوە بۆ دەریای سوور تا ئەگاتە کەنداوی عەرەبی.
 
لە میانەی فراوانبونی ئیمپڕاتۆریەتەکەی، سولەیمان کۆمەڵێک چاکسازی ئەنجام دا لە کۆمەڵگە وفێربوون وباج ویاسای سزادان، کە ئەم یاسا وچاکسازیانە شێوەی ئیمپڕاتۆریەتەکەی دیاری کرد تا چەند سەدەیەک دوای مردنی، ھەروەک سولەیمان تەنھا شاعیر وھەست ناسک نەبوو بەڵکو پشتیوانێکی گەورەی ڕۆشنبیری بوو وسەرپەرشتی پێشکەوتنی ھونەر وئەدەب وبیناسازی ئەکرد لە سەردەمی زێڕینی دەوڵەتی عوسمانیدا، سوڵتان بە چوار زمان قسەی کردووە، [[عەرەبی]]، [[فارسی]]، [[زمانی سربی|سربی]] و جوغائی (زمانێکە لە زمانە تورکیەکان پەیوەستە بە ئۆزبەگی و ئەیگوریەوە).